Energiebesparing

De eerste stap

Energie is een eerste levensbehoefte. Fossiele grondstoffen zijn eindig en kostbaar en verbranding vervuilt ons milieu. Het vermijden/voorkomen van onnodig verbruik van energie (verspilling) is daarom stap 1 in de Trias Energetica.

Maatregelen voor besparing op het gebruik van energie (warmte en elektriciteit) moeten gericht zijn op het doel: nul op de meter over een periode van een jaar. Doe je dat niet, dan is de kans groot dat je blijft hangen in (te) kleine stapjes die je in een later stadium opnieuw en beter moet uitvoeren. Dat is de actuele situatie bij de ‘early adapters’, mensen die al vroeg maatregelen namen die achteraf bekeken niet ver genoeg gingen.

Renovatie 50 huurwoningen in Heerhugowaard: een goed geïsoleerde extra schil.Het resultaat: optimaal geïsoleerd en veel zonnepanelen
De montage van zonnepanelen op het nieuwe achterdak

Warmte

Staat uw klokthermostaat zuinig geprogrammeerd? Zuinig stoken gaat het best als de CV alleen stookt op momenten dat u er echt om vraagt. Dus niet te lang achter elkaar. Dat voorkomt overshoot, het te lang en daardoor te warm stoken. Laat de thermostaat regelmatig automatisch omlaag gaan. Omhoog kan die altijd weer met de hand als het nodig is. U verdient het meest aan energie die u niet gebruikt.

Zo stoken kan eigenlijk alleen in een goed geïsoleerde woning. Een woning of gebouw wordt door dik te isoleren comfortabel. Zo dik mogelijk isoleren en dat zo veel mogelijk aan de buitenkant van de massa van de constructie. Daardoor wordt ook de constructie warm gehouden en wordt condens voorkomen. Ook ontstaat niet het onbehagelijke gevoel dat warmte van je lichaam afstraalt naar de koude wanden. Wat anderen koudestraling van een slecht geisoleerde constructie noemen is in werkelijkheid warmtestraling van jou zelf die je afgeeft aan koude oppervlakten. Hoe groter het temperatuurverschil, hoe sneller je warmte-afgifte, hoe onbehaaglijker. Probeer het uit bij een ruit van enkel glas (bij iemand anders dus, want u heeft dat natuurlijk al lang niet meer . . .)

Door de bouwconstructie goed aan de buitenkant te isoleren wordt de oppervlakte-temperatuur aan de binnenkant hoger. Dat is comfortabeler en bovendien zal er daardoor minder snel condens ontstaan. Vochtproblemen worden met isolatie dus opgelost. Het duidelijkste voorbeeld ziet u als u enkel glas vervangt door geïsoleerd glas. Gebruik alleen het beste HR++ glas, met een zo laag mogelijke U-waarde (voorheen k-waarde)

Er worden veel fabels verteld over isolatie door mensen die er te weinig van af weten. Bedenk dat dit een vrij nieuwe wetenschap is. In 1973 was de eerste olie-crisis. Pas daarna is op dit gebied deskundigheid opgebouwd bij wetenschappers en vakmensen. Selecteer uw deskundigen dus met zorg. Mensen die denken dat een spouw niet geïsoleerd moet worden omdat dit tot vochtproblemen leidt hebben het mis. Lees de bouwkundeboeken er op na. Vochtproblemen worden veelal veroorzaakt door condensatie, omdat de muur te koud wordt. Dat is vaak te zien in de omgeving van de plint. De muur maakt daar contact met de fundering of aan de onderkant met de buitengevel, doordat er onderin de spouw wat valspecie ligt. Op die plek koelt ook de binnenmuur het snelst af, want door het contact met de fundering of de koude buitengevel verdwijnt de warmte. In de hoek bij de plint is het toch al niet zo warm, omdat de lucht er niet goed kan circuleren en er vaak ook nog meubels staan die als binnen-isolatie dienst doen. Op die plekken kan dan snel schimmel op de muur ontstaan. Het kan ook zijn dat er een stuk steen in de spouw klem zit omdat er slordig gemetseld is bij de bouw. Dan slaat de muur op die plek door. Als het goed zichtbaar is kan de plek gerepareerd worden. Na isolatie wordt die plek (beter) zichtbaar. Dan kun je er wat aan doen: de plek er uit hakken en schoon maken. Daarna is het probleem opgelost.
Voor een muur na-geïsoleerd wordt moet een probleemspouw eerst worden gecontroleerd met een endoscoop. Daarmee kun je om een hoekje kijken in de spouw. Is die voldoende schoon, dan is isoleren geen enkel probleem.

Om op uw gasrekening te besparen en behaaglijk te wonen moet u isoleren waar u kan en zo dik mogelijk. Hierover staat veel goede informatie op internet. Isoleren, daar begint het mee! Natuurlijk is ook een goed verwarmingssysteem van belang, maar dat is stap 3. Want het heeft geen zin om een woning warm te stoken met een hoog rendementsketel als die zo lek is als een mandje. Het heelal opwarmen doen we al veel te veel. En ook duurzaam opgewekte energie is niet opgewekt om te verspillen.

Er bestaan veel fabels over isoleren, omdat er te veel mensen zijn die alleen de klok hebben horen luiden en op school niet echt hebben opgelet.
Regenen doet het slechts zo nu en dan, vocht produceren we zelf binnen min of meer continue! Dat merken we niet omdat warme lucht meer vocht kan opnemen. De binnenlucht bevat daardoor veel vocht. Dat kan er alleen uit met ventilatie. Vocht zoekt een evenwicht en wil dus van warm (binnen) naar koud (buiten). Vocht moet niet in de bouwconstructie komen, dus daar voor moet het worden geremd of tegengehouden. Een natte muur is een koude muur. Dus vocht dat toch in de constructie komt moet zo snel mogelijk naar buiten. Daarom moet er aan de buitenkant geen dampremmende laag zijn. Een muur ademt niet, want die heeft geen longen, zei bouwfysicus Ben Vos van SBR al. Een goed voorbeeld is een dak met dakpannen: waterdicht en een windrem maar niet luchtdicht. Dat is dus prettiger dan een bitumen dak. Een plat bitumen dak vereist daarom speciale aandacht. Dik isoleren boven op de constructie en vochttransport naar de constructie verhinderen. Van de damp die toch nog tussen de isolatie onder de dakbedekking komt de druk zoveel mogelijk verdelen, zodat er geen blazen ontstaan. Zit er isolatie onder de dakbedekking, dan is de dampremmende laag daar onder van levensbelang. In die gevallen moet de isolatie bovenop de dakbedekking (veel) dikker / beter zijn.

Automatisch omlaag, met de hand omhooghet effect van isolatie op temperatuur en gasverbruikbetere kozijnen met het best isolerende glasNa-isolatie van niet of slecht geïsoleerde spouwmuurDraai rechtsom voor een dakconstructie

Licht en kracht

De hoogte van uw elektriciteitsrekening wordt bepaald door het aantal kWh dat u gebruikt, dus het vermogen (1 kW = 1.000 Watt) dat u gedurende een aantal uren (h van hour) gebruikt. Besparen is dus eenvoudig: minder vermogen gebruiken en uw verlichting of apparaten zo min mogelijk uren aan. Het helpt dus niet om zuinige lampen in uw tuin te zetten en die vervolgens de hele nacht aan te laten. Dan pakt u alleen het vermogen aan, maar het aantal branduren is veel te groot. De natuur in uw tuin vindt het bovendien niet prettig.
Koop dus vooral LED-lampen in plaats van gloeilampen en zorg dat ze hun licht ook kwijt kunnen. Zoek dus naar armaturen met een open kap en/of reflectoren! Halogeenlampen zijn dure gloeilampen, vervang ze door LED’s. Bedenk dat gloeilampen hun energie vooral in warmte omzetten. De kachel of cv-ketel doet dat veel beter en efficiënter dan elektrische apparaten.

Ongeveer 20% van de elektrische energie is nodig voor koelen en vriezen. Let dus op het energie-label voor een laag energiegebruik bij de aanschaf van een nieuw apparaat! Later kunt u er niets meer aan doen. Zorg dat de radiator van de koelkast aan de achterkant zijn warmte kwijt kan. Vraag u tegelijk af of in de keuken nog wel een (andere) radiator nodig is. Laat apparatuur liever niet op stand-by staan. Als we daar allemaal mee stoppen kunnen er twee grote centrales dicht!

Weet u dat een waterbed de grootste stroomvreter is van alle bekende apparaten in huis? Een waterbed verbruikt bijna evenveel stroom als twee diepvrieskisten! Financieel zit er dus nog een akelig staartje aan een waterbed. Dat is iets wat de verkoper u niet vertelt. Reken bij de prijs van het bed gerust € 125,- per jaar aan stroomkosten.

Op de pagina met voorbeelden van energiebesparing kunt u ideeën op doen waarmee u zelf uw energieverbruik kunt verlagen zonder veel aan comfort in te leveren. Op internet is nog veel meer informatie te vinden van mensen die iets over besparing op elektriciteit weten te vertellen. Ga er mee aan de slag. Succes!

Wordt ongetwijfeld vervolgd.
(Laatste update 6 april 2019)

werklicht of sfeerlicht (dimbaar LED)8 W TL verlicht trappenhuisbureaulamp LED